Median.Az

Month: August 2018

  • 1 Avqust – Azərbaycan Əlifbası Günüdür

    Hər bir xalqın milli mədəniyyətinin tərkib hissələrindən birini həmin xalqın əlifbası, yazı sistemi təşkil edir.

    Əlifba xalqın mədəniyyət silahı, milli-mənəvi sərvətidir. Mədəni və mükəmməl əlifba əsasında aparılan yazı sistemi xalqın maddi-mədəni nailiyyətlərinin yaranmasında, yaşamasında və inkişaf etməsində başlıca rol oynayır, xalqın dilinin, elmi əlaqələrinin və digər zəruri fəaliyyət sahələrinin tərəqqisinə xidmət edir.

    Azərbaycan xalqının əlifbası tarixin müxtəlif dövrlərində müəyyən səbəblər ucbatından bir neçə dəfə dəyişdirilməyə məruz qalıb, kiril qrafikalı əlifba isə, ümumiyyətlə, Azərbaycan dilinin səs sisteminə uyğun olmamasına baxmayaraq, qəbul edilib.

    Azərbaycan dilinin fonetik sisteminə tam uyğun olan yeni əlifba yaratmaq XX əsrin 80-ci illərinin sonlarında az bir zaman ərzində ümumxalq arzusuna çevrilib. Xalq milli-mənəvi mədəniyyətin digər sahələrində olduğu kimi, yazı məsələlərində də öz istəyinə nail olmağı qarşısına məqsəd qoyub.

    Həmin dövrdə Azərbaycanda baş verən oyanış hərəkatı bir çox ziyalılarımızla yanaşı, görkəmli dilçi-alim Afad Qurbanovun da diqqətini xalqımızın taleyüklü problemlərinin həllinə yönəldib.

    Həmin problemlərdən biri də Azərbaycan xalqının kiril qrafikalı əlifbasının dəyişdirilməsi və Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi qanuniləşdirilməsi, onun daha fəal işlədilməsi, habelə ictimai və başqa funksiyalarının genişləndirilməsinin təmin edilməsi olub.

    Bu dövrdə latın qrafikalı yeni müstəqil əlifbaya keçməyin zəruriliyini elmi faktlarla əsaslandıran ilk alim məhz Afad Qurbanov olub. 1 avqust 1990-cı il tarixində onun təşəbbüsü ilə Azərbaycan Əlifba Komissiyası yaradılıb və əlifba mütəxəssisi kimi bilik və bacarığı nəzərə alınaraq o, komissiyanın sədri təyin edilib.

    Ölkəmizdə əlifba islahatının aparılmasında Afad Qurbanovun Azərbaycan Əlifba Komissiyasının sədri və latın qrafikası əsasında hazırlanıb və bü gün istifadə etdiyimiz Azərbaycanın yeni müstəqil əlifbasının müəllifi kimi böyük xidmətləri olub. İstedadlı dilçi-alim, bacarıqlı təşkilatçı olan akademik Afad Qurbanov bütün qüvvə və bacarığını xalqın arzu və istəyini əks etdirən bu mühüm işə – Azərbaycan üçün yeni müstəqil əlifbanın hazırlanması işinə həsr edib.

    Yeni əlifba layihəsinin hazırlanması və Azərbaycan dili haqqında qanun layihəsinin tərtib olunması işi ilə yanaşı, görkəmli dilçi-alim və ictimai xadim Afad Qurbanov 1990-1995-ci illərdə Azərbaycan Parlamentinin deputatı kimi geniş ictimai-siyasi fəaliyyət göstərərək bu sahələrdə də xeyli işlər görüb. Onun deputat platformasının əsas tezislərindən məhz latın qrafikalı yeni əlifbaya keçidin, Azərbaycan dilinin daha fəal işlədilməsinin, habelə onun ictimai və başqa funksiyalarının genişləndirilməsinin təmin edilməsi məsələləri olub.

    Ümumxalq sərvəti olan bügünkü əlifba bu yorulmaz insanın, xalqını dərindən sevən fəal vətəndaşın, görkəmli dilçi akademik Afad Qurbanovun elmi və ictimai fəaliyyətinin bəhrəsi kimi Azərbaycan xalqına ən böyük töhfələrindən biridir.

  • “Toppuş bacı”da xərçəng xəstəliyi aşkarlandı – FOTO + VİDEO

    Əməkdar artist Tünzalə Əliyevada (Toppuş bacı) xərçəng xəstəliyi aşkarlanıb.

    Bu barədə Hacı Nuran məlumat verib.

    Bildirib ki, aktrisa hazırda Milli Onkologiya Mərkəzində ağır xərçəng xəstəliyi ilə mübarizə aparır.

    Tünzalə Əliyeva bu gün əməliyyat olunub.

    Qeyd edək ki, sənətçinin 45 yaşı var. O, “Çal-çağır” telelayihəsindəki “Toppuş bacı” obrazı ilə məşhurlaşıb.

  • Mental dəyərlər, yoxsa qanun? – Məşhur hotel azərbaycanlıları niyə təhqir edir?

    Azərbaycanın məşhur “Sapphire Marine” hoteli vətəndaşlarımızı təhqir edib.

    Belə ki, hotel rəhbərliyi Azərbaycan vətəndaşlarından hoteldə qalmaq üçün nikah haqqında şəhadətnamə tələb edir.

    Turizm üzrə ekspert Ruslan Quliyev oxu.az-a açıqlamasında deyib ki, Azərbaycanda bəzi hotellərdə nikah şəhadətnaməsinin istənilməsi insan hüquqlarının məhdudlaşdırılması deməkdir:

    “Bu, neqativ haldır. Burada diskriminasiya və insanların işinə qarşımaq faktları var. Azərbaycan vətəndaşının şəxsiyyət vəsiqəsi ilə mehmanxanaya, hotelə daxil olub, gecələmək hüquq var.
    Hotellər vətəndaşlarımızdan əlavə sənəd istəmədən onlara orada qalmağa icazə verməlidir”.

    Ekspert bildirib ki, məsələ barədə faktlar əvvəllər də aşkarlanıb:

    “Bu barədə keçmiş Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən Bakıda və regionlarda yerləşən hotel sahibləri ilə dəfələrlə görüşlər keçirilib. Onlara bu cür qadağaların qanunsuz olduğu izah edilib. Azərbaycanda rast gəlinən belə hallar dünyada bir ilkdir”.

    Ruslan Quliyev qeyd edib ki, məsələ barədə əlaqədar strukturlar ölçü götürməlidir.

    Bəs, hotelə gedən cütlüklərdən nikah kağızının tələb edilməsi qanunidirmi?

    Vəkil Xəyal Bəşirovun sözlərinə görə, qanunvericilikdə istirahət mərkəzləri, hotellərə daxil olan zaman nikah şahadətnaməsinin tələb edilməsi yoxdur:

    “Sadəcə, hotel rəhbərləri insan alverinə qarşı mübarizə üçün bu addımı atır ki, insanlarda məsuliyyət artsın. Aydın məsələdir ki, rəsmi nikah yoxdursa, cütlüklər hansı məqsədlə hoteldə bir nömrədə qalır. Amma qanunvericilikdə belə bir qadağa yoxdur”.

    Vəkil bildirib ki, cütlüklərdən nikah şəhadətnaməsi tələb etmək insan hüquqlarına ziddir:

    “Sadəcə, yetkinlik yaşına çatmayan insanlarla hotelə daxil olmaq cinayətdir. Onun fərqi yoxdur ki, özü istəyir, yoxsa yox. Öz iradəsinə zidd olması isə tamam başqa maddədir.

    Hər ikisi yetkinlik yaşına çatan şəxslər könüllü şəkildə bir yerdə qalmaq istəyirsə, kimsə buna qarışa bilməz. Onların istirahət hüquqlarını pozmaq qanunsuzdur”.

    Xəyal Bəşirov qeyd edib ki, qanunda bu qadağaları tətbiq edən hotel sahiblərinə qarşı cərimə nəzərdə tutulmayıb.

    Məsələ ilə əlaqədar olaraq “Sapphire Marine” hoteli ilə əlaqə saxlasaq da, sualımıza cavab verən olmadı.


  • Keçmiş arvadını şəkilə görə boğan məhkəmə qarşısında

    Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsində Bakı şəhər sakini Rahib Babayevin (1985-ci il təv.) CM-nin 120.1 (qəsdən adam öldürmə) maddəsi ilə təqsirləndirilməsinə dair cinayət işi üzrə məhkəmə prosesi keçirilib.

    İttiham aktına əsasən, bu il yanvarın 23-ü gecə saat 3 radələrində Suraxanı rayonu, Əmircan qəsəbəsi Hasil Bayramov küçəsi, 67 ünvanında Rahib Babayev keçmiş həyat yoldaşı Ülviyyə Orucəliyevanı (1992-ci il təv.) boğaraq öldürüb və hadisədən sonra könüllü Suraxanı RPİ 31-ci polis bölməsinə gələrək, təslim olub.

    İbtidai istintaqda iş üzrə bindirilmiş R.Babayev bildirib ki, 2 ildir ki Ülviyyədən ayrılıb, nikahlarında iki azyaşlı övladları var. Rəsmən boşansalar da, birgə yaşayıblar, hətta məhkəmənin təyin etdiyi alimenti də ödəyib. Onun sözlərinə görə, Orucəliyeva qabağını kəsərək “səni qoymayacam evlənəsən, qayıt” deyib. Rahib birtəhər onu sakitləşdirib, evə gətirib. Lakin orada Ülviyyə sakitləşməyib və onu təhqir etməyə başlayıb. Buna görə Babayev dözməyərək, onu əlləri ilə boğazından tutub, boğub.

    Məhkəmə prosesində təqsirləndirilən şəxs əməlindən peşman olduğunu vurğulayıb:

    “Şərəf və ləyaqətimi alçatdığı üçün bu cinayəti törətdim. Peşmanam, özümü, onu və uşaqların həyatını məhv etdim”.

    Rahib Babayevin sözlərinə görə, Ülviyyə Orucəliyeva iki dəfə ona bıçaqla xəsarət yetirib:

    “Birinci dəfə evdə vurdu məni. Bıçağı atdı, o da gəldi ayağıma batdı. Sonra Binə qəsəbəsində kirayə ev tutdum, izlədi, yerimi tapdı. Yolda rastlaşanda sinəmdən zərbə endirdi”.

    Hadisə baş verən gecə uşaqlar artıq yatmışdı:

    “Ülviyyə mübahisə zamanı özüünə xəsarət yetirmək istədi, qollarını kəsməyə cəhd edəndə, imkan vermədim. Ağzından da tutdum ki, qışqırmasın. Sakitləşdirdim”.

    Babayev bildirib ki, növbəti mübahisələri gecə saat 3-də başlayıb. O yataqda yatanda Ülviyyə telefonla şəkilini çəkib, yeni ailə həyatı qurduğu qadının qardaşına göndərib:

    “Ülviyyə şəkilin dalınca səs göndərib, dedi ki, Rahib mənim yanımdadır, sən gəl, bacını apar. Bundan bərk əsəbiləşdim. Qışqıra-qışqıra əllərimlə boğazından tutub, sıxdım”.

    Növbəti proses avqustun 7-nə təyin olunub.

  • Молния насмерть поразила агстафинца

    В Агстафинском районе молния ударила мужчину насмерть.

    Как передает Median.Az со ссылкой на Report, инцидент произошел в селе Кочаскер.

    В настоящее время устанавливается личность погибшего.

    Факт расследуется.

  • Ağstafa sakinini ildırım vurub öldürdü – YENİLƏNİB

    İldırım vuran Afstafa sakininin kimliyi bəlli olub.

    Median.Az-ın APA-ya verdiyi məlumata görə, bu, rayonun Köçəsgər kənd sakini, 1964-cü il təvəllüdlü Yusubov Yusif Səfər oğludur.

    Ağstafa rayon Prokurorluğundan bildirilib ki, hadisə ilə bağlı araşdırmalara başlanılıb.

    * * * * *

    Ağstafa rayonunda ildırım kişini vuraraq öldürüb.

    Median.Az-ın Report-a istinadən məlumatına görə, hadisə rayonun Köçəsgər kəndində baş verib.

    Hazırda ölənin şəxsiyyəti müəyyənləşdirilir.

    Faktla bağlı araşdırma aparılır.

  • Турчанка поправилась на 7 кг за 23 минуты

    21-летняя студентка Джерен Йылмаз из Турции с весом 40 кг набрала семь кило в ресторанном конкурсе в Анталии.

    Как передает Median.Az со ссылкой на местные СМИ, за 23 минуты она съела 255 шиш-кебабов. За победу в конкурсе ее наградили смартфоном и возможностью посещать ресторан бесплатно в течение пяти месяцев.

    «Сначала я боялась, что мой живот разорвет, но в ближайшее время я хочу побить свой рекорд», – призналась девушка.

    Владелец заведения был удивлен результатом.

    «Никто не думал, что она победит, но я это предсказал, когда она начала есть так, как будто никогда в жизни не ела», – отметил он.

    Для участия в этом конкурсе в Анталию приезжают люди из разных городов страны. Владелец заведения пообещал, что тот, кто сможет съесть 400 кебабов, получит электромотоцикл в качестве награды.

  • В Иране погибли азербайджанцы

    На севере Ардебильской провинции Ирана в ДТП погибли трое граждан Азербайджана.

    Как передает Median.Az со ссылкой на АПА, на магистрали Парсабад – Джафарабад столкнулись Peugeot и Land Cruiser, в результате чего скончались трое, получили травмы четверо человек.

    По словам начальника дорожной полиции Ардебильской провинции Ходжата Фаттахи, скончались граждане Азербайджана.

    Пострадавшие, также граждане Азербайджана, госпитализированы в больницу Парсабада. Их состояние удовлетворительное.

  • Названа неожиданная опасность алкоголя

    Ученые Университета Маккуори в Сиднее (Австралия) выяснили, что употребление спиртных напитков женщинами во время грудного вскармливания приводит к нарушениям развития мозга у детей.

    Как передает Median.Az, об этом сообщает портал MedicalXpress.

    В долгосрочном исследовании, которое началось в 2004 году и продлилось более десятилетия, приняли участие более пяти тысяч детей, а также их матери. Специалисты провели опрос среди женщин, чтобы узнать, пили ли они алкоголь в период кормления грудью и в каких количествах. Умственное развитие детей оценивалось каждые два года.

    Оказалось, что уровень употребления спиртного коррелировал с ухудшением навыков мышления у детей дошкольного возраста в возрасте 6-7 лет. Специалисты предполагают, что алкоголь может изменить состав грудного молока, вызывая дефицит витаминов в раннем возрасте. Также возможно, что этиловый спирт может непосредственно повреждать клетки мозга или влиять на цикл сна и бодрствования.

    Хотя исследователи не нашли доказательств, что курение в период грудного вскармливания также может повлиять на развитие ребенка, они отмечают, что наличие негативного эффекта от этого процесса пока рано отвергать. Ученые рекомендуют кормящим женщинам воздержаться от употребления табака и алкоголя.

  • В Гаджигабуле скончалась роженица

    В Гаджигабуле женщина скончалась после родов.

    Как передает Median.Az со ссылкой на АПА, жительница Баку Егяна Мухаббет гызы Керимова 1978 г.р. родила ребенка в родильном доме Гаджигабула.

    После родов самочувствие женщины резко ухудшилось. Е.Керимова скончалась по дороге в Ширванскую горбольницу.

    По факту начато расследование.