Category: Maraqlı

Çox zaman uşağın başı ağrıyanda böyüklər dədə-babalardan qalma məşhur sözü deyir: heç uşağın da başı ağrıyar?

Sanki uşaqlar üçün baş ağrıması hələ tezdir, başağrısı böyüklərə məxsusdur. Halbuki necə ki, böyüklərin başı, siniri, əzələri var, uşaqlar da eyni fiziologiyaya malikdir. Son vaxtlar uşaqlar və yeniyetmələr arasında baş ağrıları, spazmlar artıb.

Bir uşağın niyə görə başı ağrısın? Həkimlər bu suallara cavab tapmağa çalışır. Çünki uşaq özü baş ağrısının tam klinikasını izah edə bilmir. Ona görə uşaqlarda baş ağrısının səbəblərini araşdırmaq ciddi müayinələr tələb edir. Ilk növbədə baş-böyun USM və ya rentgeni aparılır.

Səbəblərdən ən birinci doğuş travmalarıdır. Doğuş prosesinin pozulması, çətinliyi və uşağın oksigen çatışmamazlığı keçirməsi, boyun fəqərələrində yerdəyişmə nəticəsində yaxınlıqda olan qan damarlarının az da olsa sıxılması baş-beyinin müyyən hissələrdə qan dövranı pozulmasına səbəb olur. Beyin qabığı kifayət qədər oksigen almır. Belə travmalardan sonra uşaqda alın, gicgah və boyuna yayılan ağrılar olur.

Bəzən onurğada sürüşmə sinir uclarına təsir edir. Belə olan halda baş ağrısı ilə yanaşı dərinin, ətrafların uyuşması baş verir.

Əgər ana bətnində ikən döl kifayət qədər oksigen almırsa, çox güman ki, doğumdan sonra o uşaqda daimi qan dövranı pozğunluğu səbəbindən baş ağrıları olacaq.

Vegetativ disfunksiya – uşaqlarda baş ağrısının daha bir səbəbidir. Bu xəstəlik uşaq normadan artıq sürətlə böyüdükdə, boyu uzandıqda yaranır. Daxili orqanların ümumi kütləsi sümük skeletinin uzanmasına tərs -mütənasib olur.
Vegetativ disfunksiya məktəbə başlayanda uşağın beyninin həddən artıq yüklənməsi, psixoloji travmalar, yuxu istirahət rejiminin pozulmasında da inkişaf edir.

Uşaq möhkəm yıxılıbsa, başından zədə alıbsa, istənilən belə zədə beyin mədəciklərinə maye axını yaradır. Uşaqda kəllə daxili təzyiq artır, bu da baş ağrıları verir.

Əgər uşaqda baş ağrıları çox güclüdürsə, dərman sakitləşdirmirsə, qusma, gözlərdə problem, huşunu itirmək kimi əlamətlər verirsə o zaman beyin şişindən şübhələnmək olar.

Valideynlərə məsləhət:

Uşağın başının tez-tez ağrımasının qarşısını almaq üçün onunla açıq havada, parkda çox gəzin. Yuxu rejimini qaydaya salın. Gündə 9-10 saatdan az yatmamalıdır.

Uşağın yatdığı otaqda təmiz hava olmalıdır.

Televizor, telefon və kompüter də uşaq beyninə mənfi təsir edib, spazmlar verə bilər. Ona görə uşağa gündə 1-2 saatdan artıq ekran qarşısında oturmağa icazə verməyin.
Əgər uşaqda görmə zifliyi varsa, mütləq düzgün eynək seçilməlidir, əgər uşağın gözlərinin problemi həll olunmasa bu da baş ağrıları verəcək.

Əgər övladınızı mütəmadi baş ağrıları narahat edirsə, yaşından asılı olmayaraq onu vaxtında nevrapotoloq və göz həkiminə aparın.(Medicina.az)

Dişlər də eyni ilə bədənin digər orqanları kimi qulluğa ehtiyac duyur. Qulluq dişlərin tez çürüməsinin qarşısını alır.

Median.Az bu yazıda oxucuları diş çürüməsinin qarşısını alan sadə üsullarla tanış edib.

Yemək vərdişlərini dəyişdirin

İngiltərədə aparılan tədqiqatda məlum olub ki, sağlam qidalanmaq dişlərin möhkəmliyinə birbaşa təsir edir. Şəkər baxımından zəngin olan qidalar isə dişlərin çürüməsinə səbəb olan başlıca amillərdəndir.

Süd, pendir, qatıq kimi kalsium baxımından zəngin olan qidalara üstünlük verməyə çalışın və bolluca su için.

Şəkərsiz saqqız çeynəyin

Qəribə görünə bilər, ancaq şəkərsiz saqqız çeynəmək diş çürüməsinə mane olur. Şəkərsiz saqqızın tərkibinə ksilitol adlı komponent daxildir. Bu komponent ağızda yemək artıqlarının və bakteriyaların təmizlənməsini təmin edir.

Diş fırçasını müntəzəm olaraq təmizləyin və dəyişdirin

Həmişə kiçik və ya orta boy fırça seçin. Şotkanın tüklərinin bütün dişləri təmizlədiyindən əmin olun. Bakteriya meydana gətirəcəyi üçün fırçanın başını qapaqla örtməyin. Bunun əvəzinə, hər istifadədən sonra fırçanı su ilə yaxşı yaxalayın və açıq havada saxlayın. Mütəxəsisslər hesab edir ki, hamamla tualet bir otaqdadırsa, fırçanı belə mühitdə saxlamaq olmaz. Bu, diş fırçalarında bakteriya meydana gətirə bilər.

Diş baxımı

Gündə ən az 2 dəfə dişlərin bütün səth və ən arxa hissələrini fırçalayın. Qarqara və diş ipi istifadə etməyi vərdiş halına gətirin.

Tez-tez diş həkiminə getmək xoş deyil, problemi müalicə etməkdənsə qarşısını almaq daha yaxşıdır. Dişlərinizi tez-tez yusanız da, fırçanın təmizləyə bilmədiyi hissələr qalır. Odur ki, ildə bir və ya 2 dəfə diş həkiminə gedib dişlərdə toplanan diş daşlarını və ərpi təmizlətdirin.

Lazımlı vitamin qəbul etdiyinizdən əmin olun. Tüpürcək ifrazını artımaq üçün meyvə, tərəvəz, fındıq kimi lif baxımından zəngin qidalar yeyin. Çox miqdarda B vitamini və dəmir ehtiva etdiyi üçün bütün taxıllı qidalar, xüsusilə alma, banan, kələm, brokkoli və yaşıl noxud yeyin.

Taxıl məhsullarına maqnezium daxildir ki, bu da kalsiumu əmməyə və dişləri gücləndirməyə yardım edir. Tez-tez dəniz məhsullarına da üstünlük verin. Qızıl balıq, siyənək balığı, konserv skumbriya və sardalya, D vitamini üçün mükəmməl mənbədir.

Kokos yağının dişlərə faydası

Kokos yağını dişlər üçün də istifadə etmək olar. Bu yağ bakteriyaları dişlərdən çıxarır və təbii yolla yaxşılaşdırır. Yağı 15 dəqiqə ərzində ağzınızda saxlayın və qətiyyən udmayın. Bu diş çürüklərini müalicə etmir, əvəzində yeni çürüklər əmələ gəlməsinin qarşısını alır.

Diş məcununu özünüz hazırlayın

4 xörək qaşığı kalsium tozu

1 yemək qaşığı steviya

1 xörək qaşığı dəniz duzu

2 xörək qaşığı qabartma tozu

1/4 fincan kokos yağı

Bütün materialları məcun olana qədər qarışdırın və normal diş məcunu kimi istifadə edin. Lakin bu məcunu 30 gündən çox istifadə etmək tövsiyə edilmir./publika.az

Araşdırmanı Amerika Milli Sağlamlıq İnstitutunun professoru Araş Etemadi aparıb. İlkin nəticələrə görə, 1-ci qan qrupuna aid olmayan şəxslərin xərçəngdən ölüm halları daha çoxdur.

Araşdırma zamanı qan qrupuyla mədə xərçəngi arasında əlaqə də tapılıb. Nəticələr göstərir ki, ikinci, üçüncü və dördüncü qan qrupundan olanlar birinci qan qrupu ilə müqayisədə 55 faiz daha çox mədə xərçənginə tutulur.

Hansı qan qrupu daha şanslıdır?

Lakin bu, o demək deyil ki, 1-ci qan qrupu bütün xəstəliklərdən sığortalanıb. Qidalanma, idman vərdişi kimi bir sıra mühüm amillər birinci qan qrupdan olanların səhhətinə ciddi təsir göstərir. Ancaq onların xəstələnmək riski nisbətən daha azdır.

Hangi kan grubu daha şanslı

Daha əvvəlki tədqiqatlara görə, ikinci və üçüncü qan qruplarında demək olar ki, bütün xərçəng növlərinə rast gəlinib. Xərçəngə qarşı şanslı qan qrupu isə birincidir.

Xərçəng və qan qrupları arasındakı əlaqə belədir

Döş xərçəngi

Bu xərçəng növünə tutulan qadınlar ilə bağlı aparılan araşdırmalar göstərir ki, 1-ci və 3-cü qan qrupuna malik olanlar müalicəyə daha sürətli cavab verir və daha tez yaxşılaşır.

Beyin şişləri

Bir çox beyin və sinir sistemi xərçəngləri 2-ci və 4-cü qruplarında rast gəlinir.

Yumurtalıq xərçəngi

Bu xərçəng növləri ikinci və dördüncü qruplarda daha çox rast gəlinir, ancaq üçüncü qan qrupundan olan insanların da xəstənlənmək ehtimalı yüksəkdir.

Bağırsaq xərçəngi

Bəzi növlərində qan qrupu həlledici olmur. Bağırsaq xərçənginə yol açan ən mühüm amillər qidalanma, həyat tərzi və gərginlikdir.

Həzm yolu xərçəngi

Dodaq, dil, yanaq, diş əti yemək borusu xərçəngləri ilə tüpürcək vəzilərində şiş xəstəliklərinin ikinci və üçüncü qrupları ilə çox yaxın əlaqəsi var. Bu xərçəng xəstəliklərinin çoxu öz-özlərinə yaranır. Bununla belə siqareti tərgitmək, spirti içkini azaltmaq və pəhrizə sayəsində xəstəliyin yaranma riskini azaltmaq mümkündür.

Hangi kan grubu daha şanslı

Mədə xərçəngi

63 min xəstə üzərində aparılmış tədqiqatlara görə, mədə xərçənginin ikinci və dördüncü qan qrupları yaxından əlaqəsi var.

Mədəaltı vəzi xərçəngi

Mədəaltı vəzi, qaraciyər, öd kisəsi və öd yolu xərçəngləri dözümlü həzm sistemlərinə malik olan birinci qan qruplarında nadir görünür. İkinci və dördüncü qruplar yenə də ən çox risk daşıyanlar sayılır. Üçüncü qan qruplarının onlar üçün təhlükəli olan qabıqlı quru meyvələr yeməsi də bu xərçəng növlərinə tutulma ehtimalını artırır.

Limfa və leykemiya

Bu xərçəng növünə əsasən 1-ci qan qrupları meyllidir.

Dəri və sümük

Dəri xərçəngləri də ən çox birinci qan qruplarında rast gəlinir. Melanom dəri xərçənginin ən ölümcül şəklidir. Üçüncü qan qruplarının da dəri xərçənginə tutulma ehtimalı yüksəkdir.

Sidik kisəsi xərçəngi

Sidik kisəsi xərçəngi ən çox ikinci və üçüncü qruplarında müşahidə olunur. Həm ikinci, həm də üçüncü qrupun xüsusiyyətlərində özündə birləşdirən dördüncü qan qrupu da ən yüksək risk daşıyan qrup sayılır./publika.az

ABŞ-ın Kolumbiya universitetinin alimləri Süd Yolunun mərkəzində, daxilində 20 minə qədər qara dəliyin olduğu ehtimal edilən onlarla ulduz qrupu aşkarlayıb.

Median.Az xəbər verir ki, bu barədə “Science Alert” nəşri məlumat yayıb.

Alimlər qalaktikanın nüvəsində mövqe tutan super-nəhəng qara dəliyin yaxınlığında kiçik ölçülü qara dəliklərin çoxalmasını kosmik nöqteyi-nəzərdən qanunauyğun bir hal sayır.

Tədqiqatçılar bunu sıxlıqın son həddi (ing:density cup) adlandırsalarda, buna qədər onun mövcudluğu barədə heç bir elmi sübut yox idi.

Astronomlar “Chandra X-ray Observatory” rentgen rəsədxanasının son 12 il ərzində topladığı məlumatları təhlil edib. Onlar qara dəlik və kiçik kütləli ulduzlardan ibarət binar sistemlərlə əlaqəli aydın rentgen işartılarını axtarıb.

Nəticədə “A” Oxatanından (Süd Yolunun mərkəzində olan yüksək sıxlıqlı obyekt) üç işıq ili uzaqlıqda 12 tranziyent (bəyazlığını dəyişən kosmik obyekt) aşkarlayıb.

Müşahidə və təhlillərdən sonra alimlər belə bir nəticəyə gəlib ki, Qalaktikanın mərkəzi sahəsində 3,2 işıq ili diametrində olan 300-500 binar sistem və 10 min fərqli qara dəlik mövcuddur. Onlar “A” Oxatanını əhatə edən qaz və tozdan təbəqəsindən formalaşmış nəhəng ulduzlarda baş verən partlayışdan sonra meydana gəlib.

NASA mütəxəssisləri Mars planetinə qanadla təchiz olunmuş kəşfiyyatçı robotlar göndərməyi planlaşdırır.

Median.Az “Science Alert”ə istinadən xəbər verir ki, “mars arıları” adlandırılan uçan robotlar qırmızı planetin atmosfer təzyiqi barədə məlumatlar toplayacaq.

Mars arıları eyni zamanda planetdə reqolit (qrunt qalıqları) nümunələrini götürəcək.

Tərtibatçıların dediyinə görə, robotlar qrup şəklində tapşırıqlar yerinə yetirəcək və vaxtaşırı elektrik qidası almaq üçün təhkim olunduqları mars roverinə qayıdacaq.

Hal-hazırda mütəxəssislər layihənin texniki mərhələsini həyata keçirir. Onlar uçan robotların mars atmosferi şəraitində aerodinamikasını öyrənmək üçün, sınaqlarda vakum kamerasından istifadə etməyi planlaşdırır.

Mütəxəssislərin təbirincə, həqiqi arını təqlid edən aparat, kifayət qədər yüksək yükqaldırma qabiliyyətinə malik olacaq. Tərtibatçılar eyni zamanda qanadların özülünə yaylar quraşdırmaqla enerji sərfiyyatını ən aşağı səviyyəyə çatdırmağı planlaşdırır.

Bundan başqa hər hansı robot qəzaya uğrayıb düşsə, digər “arılar” onu qaldırıb bazaya daşıya biləcək.

Kaliforniya Universitetinin (ABŞ) professoru Stiv Xorvat insan orqanlarının bioloji yaşı ilə bağlı maraqlı araşdırma aparıb.

Median.Az saglamolun.az-a istinadən bildirir ki, araşdırma zamanı müxtəlif orqanların insanın “pasport” yaşına uyğun olub-olmadığı öyrənilirdi.

Maraqlıdır ki, eksperimentin nəticələrinə görə, ən tez qocalan orqan qadın sinəsidir. Döşün hüceyrələri orta hesabla orqanizminin digər hüceyrələrlə müqayisədə 2-3 il tez qocalır.

Ən gec qocalan orqan isə beyindir və xüsusilə beyinin koordinasiyaya cavabdeh olan hissəsi beyincikdir. Belə ki, araşdırmada iştirak edən 112-yaşlı qadının beyini orqanizmdən təxminən 5 yaş, qeyinciyi isə təxminən 15 yaş cavan idi.

Nyu-York universitetinin alimləri elm dünyasını şoka salan açıqlama verib.
Median.az xəbər verir ki, açıqlamaya əsasən, insanın bütün vücudunu əhatə edən yeni bir orqan kəşf edilib. “İnterstitium” adlı yeni orqan toxumaların zədələnməsinin qarşısını alır və orqanizmin ən böyük orqanıdır.

“İnterstitium” adlı orqan vücud içərisindəki maye ilə dolu bölmələrdədir və toxumaları zərbələrdən qoruyur. Zərbələri əmən bir xüsusiyyətə malik olan orqan insan orqanizmi haqqındakı məlumatları yeniləyəcək:
“Bu orqan hərəkətli maye üçün bir yol kimidir. Dərinin üst təbəqəsindədir. Damarlar, əzələlər, ciyərlər və digər bütün iç orqanların arasında yerləşir”.
Alimlər qeyd ediblər ki, kəşf edilən yeni orqan üzərində tədqiqatlar davam edəcək:
“Xərçəngin bəzi orqanlarda necə yayıldığını və xərçəngin inkişafının qarşısını almaq üçün bu mövzuda araşdırmalar aparılacaq”.

Alimlər orqanların arasındakı mayelərin daşınmasının bir orqan tərəfindən həyata keçirildiyini ilk dəfə kəşf etdiklərini bildiriblər.

ABŞ-ın Dük universitetinin alimləri qısa müddətli fiziki yüklənmənin ürək-damar xəstəlikləri və erkən ölüm riskini əhəmiyyətli dərəcədə azaltdığını öyrənib.

Araşdırma haqqında elmi məqalə “Journal of the American Heart Association” jurnalında dərc olunub.

Mütəxəssislər yaşı 40-dan yuxarı olan 4840 nəfərin müayinə nəticələrini təhlil edib. Könüllülər üzərində aparılan müşahidələr 2003-2006 illəri əhatə edib. Sınaqlarda iştirak edənlər gündəlik fiziki yüklənmə səviyyəsinin ölçülməsi məqsədilə akselometrlərlə təchiz olunub.

2011-ci ildə onlardan 4140 nəfəri sağ qalıb.

Məlum olub ki, fiziki aktivliyi günə 20 dəqiqədən az olan insanlarda erkən ölüm riski ən yüksək olub. Habelə bir saata yaxın fiziki fəallıq erkən ölüm riskini iki dəfə azaldıb.

Gündəlik 100 dəqiqəlik fiziki yüklənmə bu riski ümumiyyətlə 76 faiz azaldıb. Sınaqda iştirak edən yaşlıların sağlamlığına mütəmadi olaraq lift əvəzinə pilləkanlardan istifadə və sürətli yeriş müsbət təsir göstərib.

Alkoqollu içkilərdən, xüsusilə də pivədən uzaq durun!

Milli.az Muscle Boost Baku-ya istinadla xəbər verir ki, ideal bədən ölçüsü, sağlam həyat tərzi, yüksək cinsi fəaliyyət istəyirsinizsə, alkoqollu içkilərdən, xüsusilə də pivədən uzaq durun. Çünki spirtli içki qəbul edilən zaman qaraciyərdən ifraz olunan maddə kişilər üçün ən vacib olan testosteron hormonunu azaldır. Pivə isə testosteronu qadın hormonları ilə əvəzləyir. Bu səbəbdən də pivə içən kişilərin qarnı hamilə qadınların qarnına bənzəyir.

Əgər mütləq ki içki içmək istəyirsəniz, onda qırmızı çaxıra üstünlük verin. O da ki çox az miqdarda… Qeyd edək ki, testosteron azalması zamanı cinsi istək, əzələ kütləsi azalır, əsəbilik və yorğunluq yaranır, sümüklər əriyir, depressiyaya səbəb olur.

Testosteron isə cinsi istəklə düz mütənasibdir. Belə ki, testosteron nə qədər çox olarsa, cinsi istək də o qədər çox olar.
Qeyd edək ki, kişilərin qadınlardan, keçəl kişilərin də saçlı kişilərdən az yaşamasının da bir səbəbi kimi testosteron hormonlarını göstərirlər.

Orta yaşlı qadının bədənindəki testosteron miqdarı 7 yaşlı oğlanın bədənindəki testosteronun miqdarından dəfələrlə azdır. Bu səbəbdən də qadınlar nə qədər idman etsələr də, əzələləri kobud forma almır.

Beynəlxalq tədqiqat qrupu televizor qarşısında gündə 4 saatdan çox vaxt keçirməyin, kişilərdə yoğun bağırsaq xərçəngi riskini 35 faiz artırdığını müəyyən edib.

Median.az “The Daily Mail”ə istinadən xəbər verir ki, Oksford Universiteti, London imperial kolleci və Xərçəngin tədqiq olunması üzrə beynəlxalq agentliyin alimləri belə bir nəticəyə gəlib.

Sözü gedən onkoloji xəstəlik adətən yüksək kalorili dieta ilə əlaqali olur.

Mütəxəssislər 6 il ərzində yarım milyona yaxın insanla əlaqədar toplanmış məlumatları təhlil edib. Araşdırmaya görə, uzun müddət televizoru seyr edən kişilərin yoğun bağırsağında bədxassəli şişin formalaşması riski 3 dəfə artıq olur, qadınlarda isə xərçəng riskini 11 faiz artırır.

Beynəlxalq tədqiqat qrupunun mütəxəssislərinin fikrincə, bağırsaq xərçənginin üzə çıxması kişilərin televizora baxa-baxa qida qəbul etməsidir.

Alimlər eyni zamanda kompüter arxasında uzun müddət vaxt keçirmə ilə onkoloji xəstəliklərin inkişafı riski arasında əlaqənin olduğunu təsdiq edib.

Araşdırmanın müəllifləri balanslaşdırılmış dieta saxlamağı, sağlam həyat tərzi sürməyi tövsiyə edir. Bu yoğun bağırsaq xərçənginə qarşı effektiv profilaktika hesab olunur.