Mobil rabitədən hamımız bu və ya digər şəkildə istifadə etsək də, çox az adam 4G və 5G-dəki “G” hərfinin nə demək olduğunu düşünür. Texnologiya sahəsi qısaltmalar və peşəkar terminlərlə doludur: məsələn, USB (Universal Serial Bus sözlərinin qısaltması) və ya Wi-Fi (əslində heç bir qısaltma deyil), amma istifadəçilər adətən bu adları olduğu kimi qəbul edirlər.
Bəs mobil internet işarəsində “G” hərfi nəyi ifadə edir və niyə bəzən izahlar fərqli ola bilər?
4G-də “G” nə deməkdir və necə tərcümə olunur?
Qaynarinfo xəbər verir ki, 1990-cı illərin əvvəllərindən etibarən mobil şəbəkələrin adlandırılmasında rəqəmdən sonra “G” hərfi istifadə olunmağa başlayıb, məsələn 4G və 5G. İlk baxışda bu mürəkkəb texniki termin kimi görünsə də, əslində hər şey daha sadədir.
Burada “G” hərfi “generation” – yəni “nəsil” sözünü ifadə edir. Deməli, söhbət üçüncü, dördüncü və ya beşinci nəsil mobil rabitədən gedir. Hər yeni nəsil daha yüksək internet sürəti, daha az gecikmə və eyni anda daha çox cihaz qoşmaq imkanı gətirir.
Biz artıq 5G-dəki “G” hərfinin nə demək olduğunu bildikdən sonra başa düşmək vacibdir ki, bu hərf digər kontekstlərdə fərqli məna daşıya bilər. Məsələn, router üzərində “10G” yazısını görsəniz, bu gələcəyin texnologiyası demək deyil. Bu halda söhbət “gigabit”dən gedir.
Gigabit saniyədə (Gbit/s) – məlumat ötürmə sürətinin ölçü vahididir. İnternet sürəti bitlərlə, yükləmə isə baytlarla ölçülür (1 bayt = 8 bit). Yəni bunu başa düşmək üçün sadəcə 8-ə bölmək kifayətdir: 1 Gbit/s (1000 Mbit) təxminən 125 MB/s deməkdir.
Buna görə də 10 Gbit/s sürət nəzəri olaraq saniyədə təxminən 1,25 GB məlumat ötürə bilər – məsələn, yüksək keyfiyyətli bir filmi bir neçə saniyəyə yükləmək mümkündür.
Bəzən belə göstəricilər “10G LAN” və ya “10 Gigabit Ethernet” kimi qeyd olunur – bu, cihazın kabel vasitəsilə çox yüksək sürətdə məlumat ötürməsini dəstəklədiyini göstərir.
Buna görə də 5G-dəki “G” hərfini düzgün başa düşmək üçün onun hansı cihazda istifadə olunduğunu nəzərə almaq vacibdir.
